Activiteit verslagen regio Schiphol/ Noord-Holland

De Marine Luchtvaart Dienst
In het kader van 100 jaar MLD in 2017 hield Kapitein Ter Zee b.d. Ronnie Wolff (zoon van Lt.Gen. Bertie Wolff,  BDL 1965-1970) op 2 oktober een lezing over zijn ervaringen als MLD vlieger. Na het KIM moest hij eerst een jaar varen als zeeofficier. Is daarna in 1959 de vliegopleiding begonnen op Gilze-Rijen met de S-11 en Harvard. Daarna als enige MLD’er naar de T-33 op Woensdrecht. Gevolgd door de Seahawk op Valkenburg. In Seahawk demonstratie team de Sealords gevlogen. In 1964 wist hij na een motorstoring boven Den Haag ternauwernood met zijn Seahawk te landen op Valkenburg. Tussendoor terug naar de vloot en op de Hr. Ms. Poolster gevaren. Na uitfasering van de Seahawk omgeschoold op de S2F Grumman Tracker en drie jaar op Curacao gestationeerd geweest. Daarna onderzeeboot bestrijding als vlieger op de Neptune. Betekende overdag vliegen op 100 ft.  om de magnetische verstoring via de MAD Magnetic Airborne Detector te meten. Daarna commandant geweest van de Hs.Ms. Van Galen. Tussendoor nog adjudant van Prins Bernhard geweest. Vervolgens commandant 320 Squadron met de Neptune. Vervolgens weer commandant van groter schip. Door het enthousiaste verhaal van Ronnie Wolff met veel anekdotes kregen we een goed beeld over hoe het leven was bij de MLD in de jaren zestig en zeventig. En ook hoe de relatie verliep met de varende vloot.

KTZ Ronnie Wolf blij met het boek Air Power als cadeau. Foto Rob Mooyen

NH90 Maritieme helikopter taken
Na de ondertekening op 16 september van het Partnerschap met het 860 Squadron op Vliegkamp De Kooy gaven Squadron commandant KLTZ Ir. Niels Kleingeld en Hoofd Operations LTZ1 Eric van den Nieuwendijk op 23 oktober een presentatie over de operaties met dit uiterst moderne wapensysteem. Het 860 Squadron is in 1943 opgericht in Schotland en is nu leverancier van geëmbarkeerde helikopter capaciteit. Bij de bemanning moet er zowel kerosine als zoutwater door de aderen stromen. De moderne NH90 heeft een composiete romp waarbij een computer de heli vliegt. De bemanning bestaat uit een vlieger die op de rechter stoel zit, tactical coördinator (tacco), sensor operator en een loadmaster. Belangrijke taak is ASW, het opsporen en uitschakelen van onderzeeboten. ASW is heel lastig en er is nog geen goede afweer tegen torpedo’s. Via ISR verkregen informatie wordt met 5 partnerlanden gedeeld. De SAR taak is te duur voor de Marine en is uitbesteed. De NH90 is zeer stabiel en een  uitstekend platform voor antipiraterij en anti drugs operaties. In een video werd getoond hoe de buitenboord motoren uitgeschakeld werden van een drugsboot bij de Antillen. Met het grote sensoren pakket kan een MH90 in een 300 km cirkel kijken. Een schip in een 50 km cirkel door de kromming van de aarde. Met sonar en lange kabel kan een NH90 50 km onderwater kijken. Ook is de NH90 belangrijk voor transport tussen schip en land zoals tijdens de recente noodhulp aan Sint Maarten. Na een lastige introductie sinds 2008 zijn de problemen goeddeels opgelost en stijgt  het aantal vlieguren. De bedoeling is dat in 2021 alle NH90’s een identieke configuratie zullen hebben. Samenvattend is de NH90 een unieke maritieme gevechtsheli, een verlengde arm van een schip, en de ogen, oren en tanden van de vloot.

KLTZ Niels Kleingeld (rechts) met boek over de Bevelhebbers, interessant cadeau voor Marineman. Links LTZ1 Eric van den Nieuwendijk.

Excursie naar de Vliegbasis Gilze-Rijen
Op 1 november bracht de regio een bezoek aan de vliegbasis Gilze-Rijen. Na een busreis zonder files werden we welkom geheten door SM Jeremy Kuipers. In de briefing werd stilgestaan bij de organisatie van het Defensie Helikopter Commando (DHC) met in totaal 78 helikopers. Verdeeld over de velden Gilze-Rijen, De Kooy en Fort Hood in Texas. Deelen wordt gebruikt als oefengebied. De lange baan van Gilze-Rijen wordt ook gebruikt voor grote meermotorige vliegtuigen als de C-5 en Antonov’s. De nog aanwezige shelters worden voor andere doeleinden gebruikt. Fort Hood heeft een oefengebied zo groot als een aantal malen Nederland. Bij het bezoek aan het 298 Squadron gaf Luitenant Ben van Lent een presentatie over de capaciteiten van de Chinook CH-47D/F, gevolgd door een uitgebreide uitleg in de Chinook hangar samen met een loadmaster. Vanaf 2020 worden nieuwe model Chinooks geleverd geheel in de USArmy specification. Na de lunch een uitgebreid rondleiding bij de Stichting KLu Historische Vlucht met inbegrip van de B-25 hangar waarbij Jan Schut, voormalig voorzitter, een van de rondleiders was. Interessant daar ook te zien hoe een Chinook op een kunstmatige heuvel het landen op hetzij voorwielen hetzij achterwielen beoefende.

Deelnemers bij een Chinook tijdens het bezoek aan de Vliegbasis Gilze-Rijen op 1 november.

Het 860 Squadron op Marine Vliegkamp De Kooy
In het kader van de het Vriendschapsverdrag met het 860 Squadron brachten op 8 november ruim 40 regioleden een bezoek aan het squadron op MVKK De Kooy. Zoals het hoort begon het bezoek met een blauwe hap. Daarna in de Traditie Kamer een introductie over de geschiedenis van de MLD inclusief de recente verleende hulp op Sint Maarten waarbij 36 dagen operationeel gevlogen is met dezelfde NH90 vanaf Zr.Ms. Zeeland. De commandant van het 990 Squadron presenteerde details over het onderhoud aan de NH90 helikopters. Ook zorgt dit squadron ervoor dat materieel op voorraad is, zowel op MVKK als voor uitgezonden marine-eenheden. LTZ1 Mark Geistdörfer, Hoofd Gereedstelling en Onderhoud van het 860 Squadron vertelde hoe de NH90 een complexe helikopter is met veel electronica en veel soorten missies. Aandachtspunten zijn tekorten aan reservedelen en gebrek aan ervaren personeel. Ondanks opereren in een saline omgeving zijn de problemen met corrosie ondertussen goeddeels opgelost. Tijdens de rondleiding in de hangar kon een NH90 in detail bekeken worden. Als dank voor de goede samenwerking bood de regio ets aan gemaakt door Leentje Linders waarop een NH90 te zien is die vliegt boven de Noordzee. Linksonder een detail van een bemanning in de cockpit en boven in diepdruk de logo’s van het 860 Squadron, de KLu en de KNVOL. De ets werd persoonlijk door Leentje Linders onthuld. Niels Kleingeld, commandant 860 Squadron, schreef; “Het cadeau van Leentje heeft een mooie en prominente plaats in de crewroom gekregen. Nogmaals dank, prachtig!!”. Het bezoek werd besloten met als toegift de terugkeer van de NH90 na vier maanden in de West. Met een enthousiaste ontvangst op het platform door familieleden en squadronleden. De Zr.Ms. Zeeland arriveerde pas drie dagen later in Den Helder.

Aanbieding van de Ets door Leentje Linders. V.l.n.r. Leentje Linders, Kees Blijleven, Gerard van Putten, Gert van Kalsbeek en KLTZ Niels Kleingeld. Foto Rob Mooyen

Toekomstige ontwikkelingen
Voormalig CLSK Luitenant-Generaal b.d. Sander Schnitger gaf op 13 november een lezing met de aangekondigde titel “37 jaar Koninklijke Luchtmacht, van wingman tot diplomaat, van 314 Squadron tot Plein 4”. In plaats terug te kijken naar de laatste 40 jaar bleek zijn presentatie een blik naar de toekomst. Hoe de wereld om ons heen snel verandert ook voor de Luchtmacht. Ter illustratie werd in een video getoond hoe een drone van 20 gram, die in een handpalm past, met drie gram explosief geheel autonoom iemand kan uitschakelen. Door een zwerm uit een vliegtuig te gooien komt oorlogsvoering in een ander kader. Vooral de snelle ontwikkeling van computer technologie is de reden tot exponentiële groei. Echter mensen denken vooral in lineaire verbanden en hebben moeite de snelle ontwikkelingen te volgen. Als voorbeeld, een smartphone heeft meer computer vermogen dan alle F-16’s van de Luchtmacht samen. Hoe houdt de mens de regie? De snelheid en onvoorspelbaarheid van veranderingen is voor traditionele organisaties als defensie nauwelijks bij te houden. Politiek is traditioneel traag in besluitvorming, zeker in een democratie met veel verschillende partijen waardoor politici moeilijk keuzen kunnen maken. Denk aan de vele jaren om definitief voor de F-35 te kiezen. Wat betekent dit voor de Luchtmacht? Snelle veroudering is voor wapensystemen is een blijvend probleem. Naast technologie en de mens is innovatie steeds belangrijker. Ook politieke verantwoordelijkheid verlaagt de daadkracht van een defensie organisatie. Minister en CDS stappen op na accident in Mali. Een krijgsmachtachtige organisatie is nodig om informatie betrouwbaarheid te waarborgen, denk aan tegenwicht bieden aan het vele nep nieuws. Sander Schnitger krijgt nu, na de Luchtmacht, veel energie van zaken die hem interesseren zoals toekomstige ontwikkelingen op technisch, maatschappelijk en management niveau. Dit bleek uit zijn betoog van twee en een half uur. Gezien de vele vragen werden de 40 aanwezige regioleden gestimuleerd tot nadenken over in welke wereld leven wij/willen we leven

Zie ook artikel over een dergelijke lezing voor de  regio Zuid-Holland in Onze luchtmacht december 2016/januari 2017, pagina 41.

Lt.Gen. b.d. Sander Schnitger (rechts) met boek over Walaard Sacré en boek over de Vliegbasis Twenthe. Links Gerard van Putten. Foto Rob Mooyen

Ondertekening Partnerschap met 860 Squadron op Vliegkamp De kooy
Op 16 september tijdens de Heldair Show Maritiem 2017 op het Vliegkamp De Kooy  heeft het bestuur van de regio Schiphol/Noord-Holland de Oorkonde Partnerschap ondertekent met het 860 Squadron. Namens het 860 Squadron tekende de Commandant KLTZ Niels Kleingeld. Namens de regio voorzitter Gerard van Putten en projectcoördinator Gert van Kalsbeek.

Ondertekening van de Oorkonde Partnerschap.v.l.n.r. Gert van Kalsbeek, Gerard van Putten en KLTZ Niels Kleingeld. Foto door Arjen Goudriaan.

De tekst luidt: “Het 860 Squadron en de Koninklijke Nederlandse Vereniging “Onze luchtmacht” regio Schiphol/Noord-Holland zijn in woord en daad met elkaar verbonden. Enerzijds geeft Defensie in het kader van deze band inzicht in wat er gebeurt en leeft binnen de Koninklijke Luchtmacht en in het bijzonder binnen het 860 Squadron; anderzijds versterkt deze band de ambassadeursrol van de KNVOL, bij de ondersteuning van de maatschappelijke betekenis van de Koninklijke Luchtmacht”. De ondertekening vond plaats met de juiste decorum op het platform met een NH-90 en prachtige wolkenlucht als achtergrond. Ook aanwezig waren Commandeur Gerhard Polet, commandant van het Defensie Helikopter Commando en Tom de Bok, voorzitter van het Landelijk Bestuur. Het geheel werd opgenomen door een cameraman en was op alle monitoren voor het aanwezige publiek zichtbaar. Jan Cocheret, een van de speakers van de show interviewde daarna de Commandant 860 Squadron en de regiovoorzitter over de betekenis van dit Partnerschap. Als direct gevolg geeft Niels Kleingeld voor de regio op 23 oktober een lezing over de operaties met het uiterst moderne NH-90 wapensysteem gevolgd door een bezoek aan het 860 Squadron op 8 november. De bedoeling is dat jaarlijks te herhalen. Dit partnerschap geeft de regio tevens de motivatie om de banden met de andere grote defensie organisatie in de regio, de Koninklijke Marine aan te halen. In de middag werd het publiek verrast op een wervelende luchtshow met vele buitenlandse deelnemers en ideale omstandigheden voor fotograven met kraakheldere luchten. De dreigende buien boven de Noordzee wisten pas na de show Vliegkamp De Kooy te bereiken.

Na de ondertekening van de Oorkonde Partnerschap. v.l.n.r. Gert van Kalsbeek, Gerard van Putten en KLTZ Niels Kleingeld. Foto door Arjen Goudriaan.

 

Majoor-Vlieger b.d. Gerrit Jacobs over hoe een jongensdroom werkelijkheid werd

Majoor-Vlieger b.d. Gerrit Jacobs in vol ornaat bij het begin van zijn lezi

Gerrit Jacobs een bekende Luchtmacht vlieger uit de jaren vijftig en zestig hield op 11 september een lezing…. het was meer een theater show…. over zijn jeugd en zeer lange vliegerloopbaan. Hij begon zijn optreden volledig gehuld in de vliegeruitrusting met helm, vliegeroverall, geitenlerenjack en g-suit. Geboren in 1931! te Venray en in 1944 de strijd bij Overloon meegemaakt. Na Seminarie en Mulo vanaf 1951 bij de Luchtmacht. Na rekruut op de Krayenhoff in Nijmegen in 1952 met zijn vliegopleiding begonnen op de Tigermoth. Daarna S-11 en Harvard en in 1954 gebrevetteerd. Op Twenthe met alle Gloster Meteor types gevlogen. Werd al snel safety pilot. Ook op Soesterberg bij 327 Sq. Meteor gevlogen, waarbij hij tijdens zijn presentatie luidkeels zong “who is going to heaven…327”. Zijn laatste straaljager was de F-86K op Twenthe tot 1962. Met veel energie vertelde hij over de vele meegemaakte bijna crashes en incidenten. De Meteor Mk-7 had geen drukcockpit daarom was het verboden voor vliegers om koolsoorten te eten. Na een harde landing tijdens een sneeuwstorm op Volkel bleken de wielen verbogen. Dan gewoon met wielen uit terug naar Leeuwarden. Een Canadese F-86 Sabre raakte een keer het cockpitdak van zijn Meteor en verloor daardoor een wingtank. De tank werd later gevonden in een bos door een wandelaar  teruggebracht naar het Squadron. Hij heeft 15 maal bij Whiskey Four gevlogen in 1964 en daarbij een keer het kielvlak van zijn T-33 verloren en toch veilig geland. Alles toch steeds goed afgelopen en “dankzij het Seminarie had ik tien beschermengeltjes op mijn schouder”.  In 1974 Kapitein geworden in Canada met de Tutor op Moose Jaw Voor de Luchtmacht 12 jaar instructeur geweest bij de RLS in Eelde. In 1989 met pensioen gegaan als Majoor. In 2015 gestopt met vliegen met ruim 23.000 vlieguren waarvan 7.000 als instructeur. Heeft ook vele jaren theorieles gegeven aan sportvliegers en is nog examinator. Ook verrassend voor een Limburger, 16 jaar in de gemeenteraad van Hoogezand. Zijn ruim twee uur durend enthousiast verhaal (waar haalt iemand van 86 de energie vandaan) was voor velen een herbeleving van hun eigen jeugd en hoe een jongensdroom tenminste bij Gerrit Jacobs werkelijkheid is geworden. Veel aanwezigen waren vroegere collega’s en cursisten waardoor de avond ook een reunie werd.

 

Gerrit Jacobs is blij met drie boeken als cadeau. Foto door Rob Vis.
Achtergrond een foto van Gerrit Jacobs als leerling-vlieger op de Tigermoth. Deze foto in een etalage leverde hem zijn latere echtgenote op.

Koninklijke Marechaussee op Schiphol
Kolonel Hans Molenaar, Coördinator (Commandant) van de Koninklijke Marechaussee  op Schiphol gaf op 29 mei een lezing over de taken en het werk van de Kmar. Van de 7.000 Kmar personeelsleden werken er 1.800 op Schiphol. Na Schengen heeft de Kmar de grenspolitietaak op alle Nederlandse vliegvelden

Kolonel Hans Molenaar krijgt met het boek Airpower meer inzicht in de Luchtmacht

inclusief op de Antillen. Daarnaast is bewaking en beveiliging van overheidsobjecten een belangrijke taak. Op luchthavens is paspoortcontrole de meest zichtbare functie. Vanaf 1993 is de Kmar verantwoordelijk voor alle politiediensten op het gehele luchthavengebied van Schiphol. Legering is op de Koningin Maxima kazerne bij Badhoevedorp. Daar zijn ook cellen voor tijdelijke opvang. De Kmar heeft een complexe verantwoordelijkheid met andere ministeries. Met 200.000 passagiers per dag is Schiphol een gebied waar alles bij elkaar komt en een boeiende plek om te werken. Het nieuwe tenue is een lichtblauwe polo met lichte bewapening. Een marechaussee in het donkerblauw is zwaarder bewapend. Door veel interactie met de aanwezigen en het bespreken van veel praktijk gevallen was het een zeer leerzame avond. Het was verbazend te horen wat zich allemaal dagelijks op Schiphol afspeelt.

 

Lt.Gen. b.d. Bart Hoitink
Gastspreker tijdens het jaardiner op 7 juni van de regio Schiphol/N-Holland was de Lt.Gen. b.d. Bart Hoitink. Tot 1 maart 2017 was hij Inspecteur-Generaal der Krijgsmacht (IGK). Naast Kees de Veer en Dick Berlijn was hij de derde IGK recent afkomstig van de Luchtmacht. In zijn luchtig betoog vol humor besprak Bart Hoiting eerst hoe hij na de Zeevaartschool enkele jaren op Shell schepen de wereld bevoer en vol bewondering toekeek hoe loodsen zich per helikopter verplaatsten. Hij monsterde aan bij de Luchtmacht, brevetteerde in 1983 en vloog vele uren met de Alouette, Cougar en Chinook. Glorietijd was zijn 8 jaar bij de Grasshoppers. Is commandant geweest van het 300 en 298 Squadron. Gaf mede vorm aan het in 2008 opgerichte Defensie Helikopter Commando. Als IGK trad hij op als onafhankelijk adviseur van de Minister van Defensie en als bemiddelaar voor (oud)defensie personeel. Daarnaast was hij als IGK ook Inspecteur van de Veteranen en Reservisten. In zijn drie jaar als IGK kreeg hij te maken met de consequenties van de grote bezuinigingen op defensie en vooral met de negatieve aspecten voor het personeel zoals hoge werkdruk, veel uitzendingen en onzekerheid. Hij gaf toe menigmaal pittig met de minister te hebben gediscussieerd. Mede door onze gastspreker was het een zeer geslaagd jaardiner, gehouden in de Oude Toren op Schiphol-Oost en georganiseerd door bestuurslid Michiel Kasteleijn.

Lt. Gen. b.d. Bart Hoitink (rechts) krijgt van Peter Korbee het herinneringsboek 100 jaar Marineluchtvaartdienst tijdens het jaardiner
Deelnemers aan het jaardiner in De Oude Toren op Schiphol-Oost

Museum Engelandvaarders in Noordwijk
Op dinsdag 20 juni waren we met 20 regioleden te gast bij het Museum Engelandvaarders in Noordwijk.

Deelnemers bezoek Museum Engelandvaarders

Dit op 4 september 2015 door koning Willem-Alexander geopende museum is gewijd aan de ongeveer 2500 mannen en vrouwen die tijdens de Tweede Wereldoorlog uit bezet Nederland probeerden te ontsnappen en om vanuit Engeland de strijd tegen nazi-Duitsland en Japan voort te zetten. Honderden vertrokken in nauwelijks zeewaardige bootjes.  Velen verdronken op zee of werden tijdens de voorbereiding gearresteerd, gevangen gezet of gefusilleerd. Anderen maakten barre tochten over land, via België, Frankrijk, Spanje, Portugal en zelfs Rusland. Ruim 2.000 Nederlanders kwamen, na veel moeilijkheden te hebben overwonnen, in Engeland aan en leverden vervolgens een bijdrage aan de bevrijding van Europa. Het is een modern museum met veel foto’s en artifacts zoals gebruikte kano’s en bootjes. Veel informatie is ook beschikbaar via audiovisuele schermen.

Museum AtlanticWall Noordwijk
Aansluitend aan het bezoek aan het Museum Engelandvaarders op 20 juni kregen we in twee groepen een rondleiding in het Atlantikwall Museum Noordwijk. Dit een museum gevestigd in een Duits bunkercomplex in de duinen ten noorden van Noordwijk. Het kent bijna een halve kilometer gangen die de verschillende bunkers verbinden. De grootste bunker is gerestaureerd en weer zo veel mogelijk ingericht als vuurleider. Gedurende de Tweede Wereldoorlog lieten de Duitsers een verdedigingslinie aan de kust bouwen die zich uitstrekte van Noorwegen tot de Franse/Spaanse grens. Een onderdeel daarvan was Batterie Noordwijk, een door Nederlandse bunkerbouwers in opdracht van de bezetter gebouwd complex met zo’n 80 installaties. Een groot deel daarvan is in de vorm van bunkers nog aanwezig onder het duinzand. De bouwwerken varieerden van houten douchegebouwen tot zware bunkers met wanden van drie meter dik. Het werd bemand door zo’n 180 militairen van de Kriegsmarine. Kern waren vier geschutsbunkers, twee munitiebunkers en een vuurleider van het type S414. De drie verdiepingen tellende vuurleider was de grootste bunker, nu met ruim 150 foto,s en een radio- en telefoonkamer ingericht. De rondleiding van ruim een half uur ging door vochtige, koude en donkere gangen en gaf een goed beeld hoe destijds onder de grond geleefd werd. Na afloop was iedereen blij weer de zon te zien en zich op te kunnen warmen op deze zomerse junidag. Met dank aan de regioleden Kees Bogerd en Jaap van Veen die beide bezoeken tot in detail georganiseerd hadden.

Rondleiding in een bunker van Museum Atlanticwall

Vervanging van de KDC
Majoor Ellart Brus (Brute) sprak op 8 mei over de uitfasering van de KDC-10  door Airbus A-330 MRTT (Multi Role Tanker Transport) vliegtuigen. Majoor Brus heeft een brede vlieger ervaring met F-16, B747-200 bij Martinair, instructeur op Sheppart AFB eerst op de AT-38 en later op de T-38C en vliegt nu op de KDC-10. En is ook nog display pilot op de Spitfire en Harvard. Omdat er in Europa een ernstig tekort is aan tankercapaciteit is besloten om met mogelijk 10 landen gezamenlijk een aantal A-330 MRTT’s aan te schaffen. In 2015 is het contract getekend voor twee  A-330 en zes opties. De NATO wordt de eigenaar en daardoor hoeft er geen BTW betaald te worden. Nederland is leidend in dit project via EATC op de Vliegbasis Eindhoven. Van de acht vliegtuigen zullen er vijf op Eindhoven en drie op het vliegveld van Keulen-Bonn gestationeerd worden. De vliegtuigen worden als een standaard civiele A-330 afgeleverd in Toulouse met 267 stoelen en daarna omgebouwd in Spanje. Alle brandstof gaat in de vleugel en de vracht onder de vloer. Zo nodig kunnen zes ICU’s (Intensive care Units) geplaatst worden. In de lucht tanken kan met de “boom” zoals bij de KDC-10 en met aan iedere vleugel een “probe en droque”, zeg maar met een mandje. Vliegtuigen krijgen een grijze kleur zonder opschriften en registratie M-001 tot M-008. Eerste levering is mei 2020 en in juli de tweede een maand later. Het project team werkt nu aan certificering, training van vliegers en grondpersoneel en onderhoudscontracten.

Majoor Brus krijgt een model van een A-330 in KLM kleuren

Bezoek Vliegbasis Eindhoven
Op 12 april een bezoek aan de  Vliegbasis Eindhoven. Na Schiphol is Eindhoven het tweede grootste vliegveld met bijna 33.000 vliegbewegingen in 2016. Het is een militaire vliegbasis met Eindhoven Airport als civiele medegebruiker. De openstelling wordt verzorgd door Luchtmachtpersoneel. Het bezoek begon met een inleiding door Majoor Martin Tennekes over de geschiedenis en taken. Op het Luchtmacht gedeelte werken 700 mensen met veel nationaliteiten. Dit mede omdat het EATC (European Air transport Command) er gevestigd is. Na Airport Schiphol en Seaport Rotterdam is het nu Brainport Eindhoven. Daarna volgde een briefing over het 336 Squadron door Kapitein Vlieger Christian Berlijn. Een uitleg over het tactisch gebruik met de C-130 en dit ondersteund met diverse video’s. Verbazingwekkend wat met een C-130 allemaal mogelijk is. De volgende inleiding werd gegeven door Majoor Mark Brouwer gezagvoeder op de Gulfstream G-IV. Na NF-5 en F-16, echter in hart en nieren een C-130 enthousiast vliegt hij sinds 3 jaar op de G-IV. Gasten zijn Koninklijk Huis, regering en militaire staffunctionarissen en andere VIP’s. Dit brengt de G-IV op plekken waar bijna niemand ooit van heeft gehoord. Na de lunch kregen we een rondrit over de basis en het platform. Interessant was dat Hans van Haaften, voormalig voorzitter van de regio Oost Brabant/N-Limburg, met zijn grote kennis van de Vliegbasis ons de gehele dag begeleid heeft.

Deelnemers van de regio Schiphol/N-Holland tijdens het bezoek op 12 april aan de Vliegbasis Eindhoven

De geschiedenis van de Vliegbasis Twenthe
Rien Tiehatten heeft de geschiedenis over de periode 1945-2003 van de voormalige Vliegbasis Twenthe geschreven en samengesteld in een bijzonder boek “Onder Twentsche Vleugels”. Bijna zestig jaar Luchtmachthistorie in Oost-Nederland. De tweede druk is uitgegeven in 2007, en beschrijft tevens de periode tot de sluiting einde 2007. Op 10 april gaf Rien Tiehatten een lezing over deze belangrijke basis in de naoorlogse opbouw van de Luchtmacht. De Spitfire, Gloster Meteor, F-86K, T-33, F-104, NF-5 en F-16 hebben vanaf Twenthe geopereerd. Belangrijke gebeurtenissen waren een Spitfire crash in 1949 met vier doden. In 1961 een F-86K crash waarbij vlieger Piet Bontekoe met de schietstoel uitstapt en de kist 20 km verder neerstort. In 1992 een F-16 crash in een woonwijk van Enschede gelukkig zonder slachtoffers.

Rien Tiehatten met het boek “Onder Twentsche Vleugels”

Assistentie bij de vuurwerkramp in Enschede mei 2000. De grootste inzet was in 1999 tijdens operatie Allied Force toen 22 F-16’s vanaf Amendola deelnamen aan operaties boven voormalig Joegoslavië. Groot was de schok toen de maandag direct na de zeer geslaagde Open dagen in juni 2003 bekend werd dat de Vliegbasis zou sluiten. Dit kort nadat grote investeringen in modernisering van gebouwen en infrastructuur uitgevoerd waren. Pogingen om van de basis weer een actief commercieel vliegveld te maken zijn nu in 2017 definitief mislukt. De baan is nog aanwezig, belangrijk voor het bedrijf AELS om grote vliegtuigen te kunnen slopen in hangaar 8. De eerste was een A-340 van Swiss.

Boek over de Tenerife ramp
Op 27 maart 2017 hield luchtvaartpublicist Roger Souppart een voordracht over de botsing tussen twee B-747’s, een van KLM en de andere van PanAm. Het was precies 40 jaar geleden dat op 17 maart 1977 de tragedie op Los Rodeos, Tenerife plaatsvond. De grootste ramp uit de Nederlandse luchtvaart geschiedenis. Het eerste exemplaar van het boek met de titel: “We gaan!” vlucht KL-805 noodlot in de mist, werd tijdens de lezing aangeboden aan Peter Andriesse, bestuursvoorzitter van de ALA, de Algemene Luchtvaart Afdeling van de KNVvL. Ook medeauteur, Ketty Nielsen was tijdens de presentatie aanwezig. Door een bomaanslag op de luchthaven van Gran Canaria moesten veel vliegtuigen uitwijken naar Los Rodeos op Tenerife. Dit vliegveld is berucht door vaak voorkomende mist. Ook op die dag toen een KLM B-747 tijdens de start op een taxiënde B-747 van PanAm botste, die de startbaan nog net niet verlaten had. Met fatale gevolgen. In totaal kwamen 583 inzittenden om het leven waarbij alle 248 inzittenden van de KLM B-747. Slechts 61 inzittenden van de PanAm B-747 overleefden de ramp. Roger Souppart wist met relevante details en veel foto’s uit het boek de achtergrond en toedracht van dit drama te behandelen. Als gevolg van de ramp werden radicale veranderingen doorgevoerd in communicatie tussen piloten en verkeersleiding en tussen piloten onderling wat mede geleid heeft tot het huidige Crew Resource Management.

Eerste exemplaar van het boek over de Tenerife ramp uitgereikt door Roger Souppart (links) en Ketty Nielsen aan Peter Andriesse

 

 

Dreiging vanuit de lucht
De spreker op 13 maart, Hoofd-Sectie Opleiding en Ondersteuning Afdeling Jachtvliegtuigen Lt.kol. Vlieger Maurice (Skunk) Schonk, heeft  het hoogste aantal F-16 vlieguren (3.900) in de Luchtmacht. Kijk op internet voor zijn indrukwekkende staat van dienst. Het onderwerp was QRA, Quick Reaction Alert. QRA is een   zeer hoge staat van paraatheid waarbij twee bewapende F-16’s binnen enkele minuten kunnen opstijgen om het luchtruim te beschermen. Mede vanwege hoge kosten van geld en mankracht wordt vanaf 2017 de QRA voor het Nederlandse- en Belgische luchtruim gezamenlijk uitgevoerd met de Belgische Luchtmacht. De meest voorkomende rede voor een scramble zijn com-less civiele vliegtuigen waarbij niet tijdig wordt overgeschakeld op de juiste radiofrequentie. De laatste tijd ook regelmatig voor Russische militaire vliegtuigen die zonder te communiceren vlak langs het West-Europese grondgebied vliegen. De eerste vier maanden van 2017 zijn Nederlandse 6 F-16’s gestationeerd in Litouwen voor bescherming van de drie Baltische Staten. Scrambles zijn daar bijna dagelijks omdat vooral Russische Su-27 Flankers het luchtruim schenden. Transport vliegtuigen van en naar de Russische enclave Kaliningrad wijken ook regelmatig van de voorgeschreven route af. Er zijn drie soorten missies. Ten eerste “Shadow’, het onzichtbaar volgen met de tweede F-16 op grotere afstand. Ten tweede “Interrogate”, waarbij beide F-16’s naast het vliegtuig gaan hangen. Ten derde “Intervention”, dwingen om te landen. Communicatie verloopt via ICAO standaarden via de radio en/of handgebaren. Omdat Lt.kol. Schonk ook bij het F-35 project betrokken is werd een deel van de avond gebruikt voor een update over het operationele gebruik van de F-35. Zo zijn er 7 extra vliegers nodig omdat simulator instructeurs ook vlieger moeten zijn. Een QRA missie zou door de vele sensoren ook met één F-35 kunnen worden uitgevoerd. In de twee uur durende lezing werden vele interessante aspecten van de huidige Luchtmacht besproken.

Dreiging vanuit de lucht voor de Marine
Commando Zeestrijdkrachten (CZSK) zet zich in voor veiligheid op en vanuit zee met een vloot van schepen en mariniers. Van oudsher gebeurde dit vanuit 2 dimensies. Met de intrede van vliegtuigen en onderzeeboten werkt CZSK nu vanuit een 4 dimensionaal denkbeeld. Tijdens de presentatie op 13 februari namen  Air Controller AOO Jos Koning en maritieme gevechtsleider AOO Hans Mulder, een ervaren air controller en gevechtleider,  ons mee eerst mee in de derde dimensie, de verdediging van schepen tegen dreiging vanuit de lucht. Het meest bekende wapen tegen schepen, vooral bekend uit de Falkland oorlog, is de Franse Exocet raket. De Exocet wordt in de gehele wereld gebruikt en kan zowel vanaf vliegtuigen als van schepen afgevuurd worden. Vooral Russische schepen zijn uitgerust met moderne zeer capabele aanvalsraketten. En India ontwikkelt een Mach-7 kruisraket. Hoe verdedigt de Marine zich? Beste verdediging is de wapendrager uit te schakelen.  Vijandige vliegtuigen kunnen met F-16 en Patriot op grote afstand onderschept worden. Voor de eerste ring tot 60 NM wordt een Standaard Missile ingezet. De Sea Sparrow is voor de tweede ring tot 16 NM en dichterbij de Harpoon. Voor echt dichtbij is de Goal Keeper, een Gatling Gun met 6 lopen, waarbij de brokstukken van de aanvaller dan op het dek kunnen vallen. Tijdens de presentatie werden  wapens van potentiële opponenten in detail besproken. De vierde dimensie dreiging komt van onderwater en vooral van Russische onderzeeboten.  Tijdens de presentatie werden de NATO aanvalswapens vanwege classificatie niet besproken. Een interessante lezing vooral  omdat de Marine binnen OnzeLuchtmacht niet echt bekend is.

Nieuwjaarsreceptie
De gezellige nieuwjaarsreceptie werd op 2 januari 2017 traditie getrouw gehouden in de oude verkeerstoren op Schiphol-Oost met een uitzicht op het vertrouwde platform en de vliegactiviteiten van Schiphol Centrum in de verte. Ruim 25 regioleden waren aanwezig om elkaar een gelukkig nieuwjaar  te wensen en de plannen voor 2017door te nemen.

Het verhaal van de Nederlandse  luchtvaart
Op 23 januari nam Lt.Gen. b.d. Dr. Dirk Starink ons mee naar de geschiedenis van de Nederlandse luchtvaart vanaf het ontstaan rond het begin van de 20’ eeuw tot de huidige periode. De eerste gemotoriseerde vlucht in Nederland was in 1909 in Etten Leur met als vliegenier Graaf Lambert. De drie pioniers waren: Genie Commandant Cornelis.J. Snijders, Anthony Fokker en Albert Plesman. Zij hebben tijdens het Interbellum een hecht en samenhangend bouwwerk onder de Nederlandse luchtvaart gelegd. Snijders was de voorvechter van de militaire- en burgerluchtvaart. Op 1 juli 1913 werd de Luchtvaartafdeling LVA opgericht op Soesterberg. Schiphol werd in 1916 een militair vliegveld. Anthonie Fokker bouwt in Duitsland tijdens de Eerste Wereldoorlog 3.350 vliegtuigen en de D-VII als allerbeste jager. Albert Plesman, eerst Luitenant op Soesterberg wordt de eerste chef van KLM. Fokker is de hofleverancier in het interbellum voor zowel de luchtmacht als KLM. In mei 1940 heeft de Luchtmacht samen met de luchtafweer 350 Duitse vliegtuigen uitgeschakeld. Na de Tweede wereldoorlog hebben onze generaties hun levenswerk voortgezet en wat is daarvan geworden. De vliegtuigindustrie weer opgestart via licentiebouw van militaire vliegtuigen. Door de ervaring met de Britse Gloster Meteor en Hawker Hunter bouwt Fokker de succesvolle F-27. Mede door kennisopbouw via de Amerikaanse F-104 en F-16 bouwt Fokker de F-28 en F-70/100. In 1957 had de Luchtmacht 13 vliegvelden op NATO standaard en ongeveer 900 vliegtuigen. Na het faillissement van Fokker in 1996 blijft Nederland wel  toeleverancier voor buitenlandse vliegtuigfabrikanten, inclusief de F-16 en F-35. KLM begint direct in 1945 met de wederopbouw. Schiphol groeit van 350.000 vervoerde passagiers in 1950 tot 58 miljoen in 2015. Nu heeft Nederland een luchtvaartsector om trots op te zijn. Met een Luchtmacht die internationaal opereert. Een KLM met een wereldwijd netwerk en een mainport Schiphol. Een luchtvaartindustrie die samen met kennisinstituten NLR en TU-Delft technologisch vooraanstaat. Met in totaal 125.000 banen en een omzet van € 3 miljard is het een belangrijk deel van de Nederlandse economie.

Lezing The sky is not the limit

Op 30 mei 2016 hield voormalig Luchtmacht bevelhebber Lt. Gen. b.d. Ben Droste een lezing met de titel “The Sky is not the Limit”. De afgelopen jaren zijn verschillende commerciële bedrijven opgericht die zich omschrijven als ‘ruimte-reisbureau’ en investeren in de ontwikkeling van kleine herbruikbare ruimtevliegtuigen. Het Nederlandse bedrijf Space Expedition Corporation (SXC) werd opgericht in april 2011 door Ben Droste, Harry Van Hulten, Michiel Mol en Maarten Elshove  Precies vijftig jaar na ’s werelds eerste bemande ruimtevlucht, Het bedrijf SXC werd in juni 2014 verkocht aan het Amerikaanse XCOR Aerospace. Ben Droste hield een enthousiast en bevlogen betoog over de toekomstige “betaalbare” commerciële ruimtevluchten voor de “gewone” mens om de “ruimte” en gewichtsloosheid te ervaren. In zijn lezing vertelde Ben Droste over wat Space Travel inhoudt en de laatste ontwikkelingen van het project waarbij hij betrokken is. De ruimtevluchten zullen vooralsnog vanaf de ruimtehavens Curaçao en Dubai worden uitgevoerd. Maar ja, zoals vaak bij veel van dit soort projecten zijn sponsors onontbeerlijk en bij de ontwikkeling zijn onvoorziene zaken ontstaan waardoor het project vertraging heeft opgelopen. De hoop is dat eind 2016 de eerste vlucht/lancering zal plaatsvinden.

Bezoek aan Fokker Landing Gear in Helmond
Op 20 mei 2016  brachten 25 regioleden een bezoek aan Fokker landing Gear (FLG) in Helmond. FLG is een van de vier vestigingen van Fokker. Sinds kort is Fokker onderdeel van het Britse GKN Aerospace. FLG ontwikkelt en bouwt landingsgestellen ondermeer voor de F-16, NH-90 en F-35. We werden welkom geheten door Guus Kolster en Erwin van Straten. Allereerst een uitgebreide presentatie over FLG en de huidige en de toekomstige producten. Hierbij werd een inkijk gegeven in de F-35 waarvoor FLG de vanghaak en een composiet uitzetstang voor het hoofdlandingsgestel maakt.  FLG is een hoogwaardig technologie bedrijf doet veel aan innovatie zoals composieten en heeft ongeveer 400 mensen in dienst. Tijdens de rondleiding door de productiehallen en de testafdeling  konden we deze nieuwste technieken met eigen ogen bekijken. FLG wordt zeer hartelijk bedankt voor dit uniek bezoek en ook voor de gratis lunch.

Bezoek aan PS Aero in Baarlo
Op dezelfde 20 mei werd in de middag een bezoek gebracht aan PS Aero in Baarlo. Eigenaar Piet Smeds kreeg het luchtvaart virus tijdens zijn dienstplicht bij de KLu. Vanuit zijn autobedrijf begon hij met het verzamelen van afgedankte militaire vliegtuigen. Van kleine trainers tot de grote Atlantic en Transall. Gezeten in oude vliegtuigstoelen kregen we eerst een film over de in en outs van PS Aero. Daarna tijdens de rondleiding kregen we de meest waanzinnige anekdotes te horen van Piet Smeds. De meest lucratieve opdrachten komen van filmmaatschappijen die zijn vliegtuigen huren voor de opnamen. Ook worden zijn vliegtuigen gekocht voor speelplaatsen  en om te dienen als restaurant. Ook interessant Air France heeft een museum Caravelle in Baarlo gestald omdat er op Le bourget geen plaats meer is. Voor iedereen aan te raden om eens te gaan kijken in Baarlo.

Tekst: Gerard van Putten